Vernieuwend Managen

Wat is de invloed van maskers op samenwerking?

Open, vrij en zonder masker tegenover elkaar staan in samenwerkingsrelaties of vriendschappen vinden we een groot goed. Maar hoeveel mensen tonen aan de buitenkant voor honderd procent wie ze van binnen zijn? Ik durf het nog steviger aan te zetten, weet je zelf wel wie je ten diepste bent? Wie gaat er schuil achter het beeld dat je van jezelf hebt gemaakt? Door zicht te krijgen op je eigen masker ben je in staat om het te openen en eventueel af te zetten voor anderen in jouw omgeving.

We komen vanuit onze kindertijd levensthema's / dilemma's tegen waarop we een antwoord moeten zien te vinden, zoals:

• met beide benen op de grond staan én je laten inspireren
• ondanks onvervuld verlangen de levenskracht uit jezelf naar boven halen
• balans vinden tussen samen en apart, verbinding en autonomie
• leven vanuit vertrouwen in de ander ook al wordt dit soms beschaamd
• oog hebben voor lijden en toch ruimte maken voor geluk

Elk thema waarover we struikelen hangt samen met ons eigen levenspad ook al zijn we vaak geneigd dit bij de ander neer te leggen en is verbonden met een bepaalde maskerthematiek. Elk masker heeft een kernkwaliteit in zich, die is ondergesneeuwd of sterk uitvergroot en daardoor eenzijdig geworden.

Maskers hebben een functie om ons te beschermen. Dit speelt al vanaf onze geboorte. We passen ons aan om geaccepteerd te worden door onze omgeving en daarmee verliezen we een deel van onze openheid en heelheid. Om onze essentie te beschermen blokkeren we onze expressie. Onder invloed van onze eigen aard leidt dit bijvoorbeeld tot terugtrekken, opofferen, terugvechten of afstandelijkheid. Dit gedrag kan verder uitharden tot er helemaal geen speelruimte meer bestaat: het masker werkt door in ons lichaam, onze ziel en de contacten met anderen.

Als we onder psychische druk staan (en wie staat niet onder psychische spanningen?) kan een masker een houvast zijn. Stukje bij beetje ervaar je het masker niet meer als een manier van in de wereld staan, maar als een illusie omdat het samenvalt met je essentie en vergeet je helemaal dat je een keuze hebt. In een gezond systeem beland je in een volgende levensfase (ander team of werkomgeving) en dringt het besef door dat je jezelf miskent en daardoor ook de mensen waarmee je graag samenwerkt of om geeft. Juist in deze relaties realiseer je je vaak als eerste hoe het masker je belemmert. Deze collega's en vrienden zijn jouw spiegel bij die zoektocht naar openheid, spontaniteit en kwetsbaarheid. In het onderstaande geef ik graag in het kort een beeld van de zes maskers. Wil je hier meer over weten dan kun je het boek 'De Maskermaker' lezen. Wil je hieraan werken dan heb je altijd iemand uit je omgeving nodig.

Afwezige masker

Kernvraag: wil en mag ik er zijn? Dit vertaalt zich in de praktijk vaak in een gevoel als een vreemdeling tussen de anderen te zijn. Het voelt als op het verkeerde moment aanwezig te zijn zonder er klaar voor te zijn. Zaken die hierop van invloed zouden kunnen zijn geweest: een ernstig ongeluk, lege plekken in je familie door gestorvenen of afwezigen.

Behoeftige masker

Je hebt vaak de ervaring om niet te genieten wat het leven je te bieden heeft. Steeds komt de gedachte opzetten dat de ander meer krijgt of heeft dan jij, alsof er voortdurend een tekort dreigt. Vanuit je familiesysteem deed je pogingen om iets goed te maken. Als volwassene heb je moeite om je eigen geluk te verzorgen en je niet afhankelijk te maken van de ander.

Versmeltende masker

Met dit masker ben je de echo van de ander; je ervaart nauwelijks wie je zelf bent. Kernthema is moeite met autonomie en 'tweezaamheid'. Permanente crisis vanuit de angst om op jezelf te staan en en niet alleen te kunnen zijn, niet weten 'welke ziel de jouwe is'. Je wordt soms opgeslokt door gebeurtenissen van anderen omdat je geen afstand kunt bewaren.

Wantrouwende masker

Is sterk op vrijheidsliefde gebaseerd. Alles alleen oplossen zonder iemand nodig te hebben. Op jonge leeftijd al aangeleerd, vaak onvoldoende bedding om op je gemak groot te worden, je werd opgejaagd tot prestatie en uiterlijk succes. Daarom is het nu zo moeilijk om je in samenwerkingen toe te vertrouwen aan anderen, dit is direct gekoppeld aan jouw beeld in vrijheid beperkt te worden.

Lijdende masker

In jouw familiesysteem werd het lijden vaak als loden last doorgegeven vb. oorlogsverleden of benauwend geloofssysteem. Je hebt veel van jezelf opgeofferd zonder te kunnen uiten wat dit van jou vroeg en juist daarom is het nu nog moeilijk om te delen hoe het met je is.

Afstandelijke masker

Het wilde vuur in je is gedoofd en onbedoeld ingeruild voor een streven naar perfectie of voor aandacht via spelmatig gedrag. Je hebt geleerd je in te houden, onecht te zijn of de ander af te wijzen. De neiging is aanwezig om alles mooi te maken voor de buitenwereld of afstandelijk te zijn. De onvoorwaardelijkheid in samenwerkingen, die juist de diepgang geeft, ontbreekt.

Je reactie op dit artikel is heel welkom! Klik hiervoor op "reacties".

Hoe verbetert u uw prestaties?

Onlangs ben ik tijdens een congres met mensen in contact gebracht die de coherentie tussen hersenen en hart zichtbaar kunnen maken. De effectiviteit van ons dagelijks handelen, ook die van mij, wordt bepaald door deze coherentie. Als we dit bewust zijn dan kunnen we op een relatief eenvoudige wijze vaardig worden in deze coherentie door dit te oefenen.

De Heartmath methodiek is in staat om het prestatievermogen van individuen sterk te verbeteren. Dit ‘Peak Performance programma’, ook wel genaamd “the power to change performance” heeft zich ruimschoots bewezen bij vele bedrijven zoals Boeing, Hewlett-Packard, Shell en BP. Wereldwijd zijn er meer dan dertigduizend managers in getraind. Tot nu toe zijn er in Nederland trainingen verzorgd voor o.a. Unilever, Shell, Philips en de Nederlandse Spoorwegen.

“Onze focus met HeartMath was gericht op zowel de kosten als de productiviteit in het Boeing 767-400R programma. HeartMath gaf ons team de ‘coherentie’ die wij nodig hadden om binnen het budget te blijven en – na verloop van tijd - tot een productiviteitsgroei van 12 % te komen”
Steve Stephenson, Sr. Manager OD, BCA Engineering & Product Integrity, Boeing

Bij alle klanten is het HeartMath programma er in geslaagd duidelijke verbeteringen te laten zien in een breed spectrum van key performance indicatoren zoals: moraal, individuele prestatie, ziekteverzuim, hormoonbalans, bloeddruk en HRV (op aanvraag is uitgebreide informatie hierover beschikbaar).

Het programma is gebaseerd op jarenlang onderzoek van het Heartmath instituut in samenwerking met neurologen en cardiologen van verschillende universiteiten. Dit heeft geresulteerd in technologie die de fysiologische factoren van stress meetbaar maakt. Met behulp van ontwikkelde technieken en het Freeze-Framer® bio-feedback systeem kunnen gezondheid en prestatievermogen van een individu sterk verbeterd worden.

"De fysiologische achtergrond en wetenschappelijke onderbouwing van HeartMath is absoluut solide, reden waarom we aan de gang gegaan zijn met pilot studies bij Shell. Het zien van een zelf veroorzaakte verandering in hun eigen hartritme maakte indruk op de anders zo sceptische ingenieurs. "
Dr. Graham Bridgewood, Chief Medical Officer, Shell International (UK)

Onderzoek

Samen met verschillende klanten zoals Unilever, Shell en BP zijn reeds uitgebreide onderzoeken gehouden (zie ook hieronder).

De onderstaande data laten de subjectieve beleving van de deelnemers zien, zowel voor als 6 weken en 6 maanden na het Peak Performance programma.

	PRE	POST	POST	sample size 500
		6 WEEKS	6 MONTHS
I feel tired	53%	24%	29%	often/most of the time
I feel exhausted	39%	22%	18%	often/most of the time
I feel worried	35%	16%	12%	often/most of the time
I feel anxious	33%	15%	12%	often/most of the time
I feel tense	43%	16%	17%	often/most of the time
I feel uneasy	29%	9%	8%	often/most of the time
I feel annoyed	35%	15%	13%	often/most of the time
I feel sleeplessness	50%	29%	30%	often/most of the time
I feel relaxed	45%	55%	61%	often/most of the time
I feel satisfied	52%	61%	65%	often/most of the time
Home / work conflict	55%	47%	44%	agree/strongly agree
I feel like leaving the organisation	31%	29%	23%	agree/strongly agree
I feel clear headed	74%	80%	82%	often/most of the time
I feel focused	71%	76%	80%	often/most of the time
We listen to each other	49%	58%	62%	agree/strongly agree
My work produces excellent results	59%	72%	69%	agree/strongly agree

Figuur 1: Percentage van individuen dat de top 2 van 5 mogelijke antwoorden van de vragenlijst heeft ingevuld. Pre is voor de workshop, Post is 6 weken en 6 maanden na het Peak Performance programma (sample size = 500)

Klik op Financial Times: Rules to stay cool in the office jungle 05may2004.pdf om te lezen wat het effect is van veranderingen op stress.

Je reactie op dit artikel is heel welkom! Klik hiervoor op "reacties".